Bộ 15 Đề thi Ngữ văn Lớp 9 giữa học kì 2 có ma trận và đáp án (Kết nối tri thức)

 Bộ 15 Đề thi Ngữ văn Lớp 9 giữa học kì 2 có ma trận và đáp án (Kết nối tri thức)
 DeThiVan.com Bộ 15 Đề thi Ngữ văn Lớp 9 giữa học kì 2 có ma trận và đáp án (Kết nối tri thức)
 ĐỀ SỐ 1
 MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KỲ 2 – LỚP 9
 MÔN: NGỮ VĂN
 Mức độ nhận thức
 Nội Tổng
 Kĩ Vận dụng 
TT dung / đơn vị kiến Nhận biết Thông hiểu Vận dụng % 
 năng cao
 thức điểm
 TNKQ TL TNKQ TL TNKQ TL TNKQ TL
1 Đọc 
 Truyện trinh thám 0 0 4 0 0 1 0 40
 hiểu
2 Viết đoạn nêu cảm nghĩ 
 Viết về một bài thơ
 0 1* 0 1* 0 1* 0 1* 60
 Viết bài nghị luận về 
 một vấn đề
Tổng 0 1 4 1 0 2 0 1
Tỉ lệ % 5% 55% 25% 15% 100
Tỉ lệ chung 60% 40%
 DeThiVan.com Bộ 15 Đề thi Ngữ văn Lớp 9 giữa học kì 2 có ma trận và đáp án (Kết nối tri thức)
 ĐỀ THI GIỮA HỌC KÌ II
 Trường: .....................................................
 MÔN: NGỮ VĂN LỚP 9
 Họ và tên: .................................................
 SÁCH KẾT NỐI TRI THỨC
 Lớp: .........................................................
 Thời gian làm bài: ... phút (Không kể thời gian giao đề)
I. Đọc hiểu (4,0 điểm)
Đọc đoạn trích:
 BÍ MẬT LÂU ĐÀI CỔ SHOSCOMBE
 (Lược trích một phần: Một hôm, Mason, một huấn luyện viên ngựa ở công viên Shoscombe đến 
tìm Holmes nhờ giúp đỡ. Chủ của ông là Robert, người có đam mê đua ngựa, sống nhờ trong lâu đài cổ 
Shoscombe của người chị gái - phu nhân Phalder. Phu nhân rất thương em trai, ngày ngày khi đi dạo, phu 
nhân sẽ ghé để thăm ngựa và động viên em. Robert đặt cược tất cả gia tài vào con Hoàng tử, thậm chí 
cắm cả lâu đài Shoscombe cho các chủ nợ Do Thái. Khoảng 1 tuần nay phu nhân không ghé thăm chuồng 
ngựa dù thỉnh thoảng bà vẫn đi dạo trên xe ngựa, Robert cáu gắt dẫn con chó giống quý hiếm của chị tới 
cho lão Barnes, chủ quán ăn “Con Rồng Xanh”. Đêm đêm lão còn xuống hầm mộ gần lâu đài hàng tiếng 
đồng hồ. Qua theo dõi, Mason còn thấy trong hầm mộ có bộ xương khô. Holmes và cộng sự đã tới 
Shoscombe, trọ và tìm cách tiếp cận lão Barnes)
 Sau khi ông chủ quán rời chúng tôi, Holmes nói với tôi: 
 - Trong tay chúng ta chỉ có vài lá bài, Watson à. Ván bài này không phải dễ chơi đâu. Nhưng 
trong một hai ngày, chúng ta có thể tìm ra đầu mối. Tôi tin rằng ngài Robert vẫn còn ở Luân Đôn. Tôi đề 
nghị tối nay chúng ta chui vào vùng cấm địa. Có vài chi tiết tôi muốn rà soát lại.
 - Anh có giả thiết rồi à? 
 - Sơ sơ như vầy, Watson à. Một chuyện đã xảy ra cách đây khoảng tám ngày, làm xáo trộn sinh 
hoạt tại lâu đài Shoscombe. Chuyện gì à? Này, hãy xét lại người em chấm dứt việc thăm viếng người chị 
tật nguyền, ông ấy tống khứ con chó mà bà chị cưng. Con chó thuộc quyền sở hữu của bà ấy, Watson! 
Anh có thấy gì lạ không? 
 - Thù vặt thôi? 
 - Có thể. Hoặc là... ờ... tôi lại thấy... Ta hãy nghiên cứu lại tình hình. Từ lúc cãi lộn cứ tạm cho là 
có đi, mệnh phụ đổi thói quen, ở mãi trong phòng, có ra đi thì không ghé thăm chuồng ngựa nữa, rõ ràng 
nhất là đâm ra uống rượu. Nào, khớp nhau trăm phần trăm chưa.
 - Còn chuyện ở nhà mồ...
 - À còn cái nhà mồ dưới đất! Giả thiết rằng... đó là giả thiết động trời rằng... Ngài Robert thanh 
toán chị ruột mình?
 - Chuyện gì động trời vậy?
 - Đành rằng, ngài thuộc thế gia vọng tộc. Nhưng trong một đàn cừu, biết đâu lại chẳng có một con 
chiên ghẻ... Anh có ý kiến gì, Watson?
 - Một khi mà anh chọn giả thiết kinh khiếp như vậy thì chuyện gì lại không được? 
 - Tôi định làm một thí nghiệm nhỏ vào ngày mai, Watson à.
Khoảng một hai giờ, chúng tôi đi dạo một vòng và anh xin được chủ quán cho dẫn theo con chó tinh 
khôn. 
 DeThiVan.com Bộ 15 Đề thi Ngữ văn Lớp 9 giữa học kì 2 có ma trận và đáp án (Kết nối tri thức)
 - Đây là vùng tử địa - Holmes nói. Khi chúng tôi tới trước cái cổng hai lớp song sắt có gắn huy 
hiệu của một dòng họ quý tộc.
 - Ông Barnes có cho biết, khoảng 12 giờ, bà mệnh phụ sẽ dùng ngựa đi dạo, và khi tới cổng, xe 
phải chạy chậm để chờ mở cổng. Xe chạy chậm lại, ngựa đi từng bước. Nhờ đó tôi có thể quan sát kỹ 
người trên xe. Một thiếu phụ trẻ, thân hình đều đặn, tóc vàng, ngồi bên trái. Bên phải là một bà lão, khăn 
choàng che khuất mặt và tai. Chắc chắn là một bà lão tật nguyền. Khi xe ra đường cái tôi ra hiệu lệnh. 
Xà ích ngừng xe lại. Tôi hỏi thăm ngài Robert. 
 Cùng lúc đó, Holmes rời nơi ẩn nấp, thả con chó trung thành ra. Con vật vui mừng, sủa vang, leo 
lên xe. Trong nháy mắt, nguồn vui cuống cuồng của nó biến thành sự thịnh nộ đằng đằng sát khí, nó 
muốn xẻ tà áo bà lão. 
 - Cho chạy, cho chạy - Một giọng cứng cỏi ra lệnh.
 Ngựa ăn roi, chiếc xe phóng đi nhanh. Hai chúng tôi còn lại trên lộ.
 - Thấy chưa Watson, kế sách của ta tốt đẹp - Holmes nói lớn và cột con chó lại - Nó lầm tưởng là 
chủ nó, nhưng nó phát hiện người nào khác.
 Chó chưa khi nào lầm.
 - Tiếng ra lệnh cho xe chạy là tiếng đàn ông - Tôi nói lớn. Ta có thêm một lá bài mạnh trong tay. 
Nhưng còn phải đổ mồ hôi nữa.
 - Đúng thế. 
 (Lược phần cuối: Holmes và Watson được Ma-sơn bí mật đưa xuống hầm mộ. Holmes phát hiện 
trong 1 hòm cổ có xác một người mới mất. Vừa lúc đó, Robert đi xuống, biết mọi chuyện đã bại lộ, hắn 
đành kể hết cho Holmes nghe về cái chết của người chị, hắn không giết bà mà chỉ là giấu nhẹm cái chết 
của bà vì sợ bọn chủ nợ đến đòi và tịch thu con Hoàng tử. Lão có nhân chứng là hai vợ chồng người nữ 
hầu của bà chị. Hôm bàn giao vụ việc cho cảnh sát, cuối cùng, Robert thắng giải đua, trả hết nợ nần, lo 
tang lễ chu đáo cho người chị).
 (Theo A-thơ Cô-nan Đoi-lơ, Thám tử Sherlock Holmes, Toàn tập, Tập 2, 
 NXB Hồng Đức, 2019, tr 564-581)
Câu 1 (0,5 điểm). Dựa vào phần lược trích ở đầu văn bản Bí mật lâu đài cổ Shoscombe, hãy xác định địa 
điểm xảy ra vụ án.
Câu 2 (0,5 điểm). Đặc điểm hệ thống nhân vật của thể loại truyện trinh thám được thể hiện như thế nào 
trong văn bản Bí mật lâu đài cổ shoscombe?
Câu 3 (1,0 điểm). Trong văn bản, dựa vào đâu mà Holmes phán đoán người đi dạo hàng ngày trên xe 
ngựa không phải là phu nhân Phalder? Bằng cách nào Holmes đã phát hiện ra chân tướng sự việc? Qua 
đó, em thấy được những năng lực nào của Holmes?
Câu 4 (1,0 điểm). Em hiểu câu nói: Nhưng trong một đàn cừu, biết đâu lại chẳng có một con chiên ghẻ 
như thế nào?
Câu 5 (1,0 điểm). Trong cuộc sống, đôi khi có những sự thật bị che giấu, để tìm ra sự thật, chúng ta cần 
có những phẩm chất gì?
II. Viết (6,0 điểm)
Câu 1 (2,0 điểm). Viết đoạn văn nêu cảm nghĩ về bài thơ sau:
 DeThiVan.com Bộ 15 Đề thi Ngữ văn Lớp 9 giữa học kì 2 có ma trận và đáp án (Kết nối tri thức)
 MẸ ƠI
 Thềm rêu thầm giữ dấu chân
 Vách thầm giữ bóng
 Chăn thầm giữ hơi
 Chiều, con mắt lệ đầy vơi
 Giọt dài giọt vắn
 Mẹ ơi, khóc thầm
 Xưa hai đôi đũa một mâm
 Giờ hai đôi đũa... con cầm một đôi
 Còn một đôi đũa mồ côi
 Nghẹn ngào con nuốt cho trôi chén buồn
 (Theo Nguyễn Ngọc Hưng, 65 bài thơ hay dành cho thiếu nhi, NXB 
 Kim Đồng, 2022, tr.51)
Câu 2 (4,0 điểm). Hạnh phúc không đến từ việc nhận lại mà là sự cho đi. Viết bài văn nghị luận về sự 
cho đi trong cuộc sống hôm nay.
 DeThiVan.com Bộ 15 Đề thi Ngữ văn Lớp 9 giữa học kì 2 có ma trận và đáp án (Kết nối tri thức)
 HƯỚNG DẪN CHẤM
 Phần Câu Nội dung Điểm
 ĐỌC 1 Vụ án xảy ra ở: lâu đài cổ Shoscombe, gần công viên Shoscombe. 0,5 điểm
HIỂU 2 Đặc điểm hệ thống nhân vật của thể loại truyện trinh thám: 0,5 điểm
 - Có các nhân vật đặc trưng của truyện trinh thám: thám tử Holmes, người 
 báo án là Mason, nghi phạm là Robert.
 - Trong đó, nhân vật chính là thám tử Sherlock Holmes.
 3 - Holmes phán đoán dựa vào các chi tiết sau trong lời kể của Mason: 1,0 điểm
 + Người em chấm dứt việc thăm viếng người chị tật nguyền, ông ấy tống 
 khứ con chó mà bà chị cưng. Con chó thuộc quyền sở hữu của bà ấy.
 + Mệnh phụ đổi thói quen, ở mãi trong phòng, có ra đi thì không ghé thăm 
 chuồng ngựa nữa, đâm ra uống rượu.
 - Để phát hiện ra chân tướng sự việc, Holmes đã dùng cách sau: Holmes 
 mượn con chó của lâu đài chặn xe ngựa chở phu nhân đi dạo và kiểm 
 chứng người ngồi trong xe không phải chủ nhân của nó. Kẻ giả danh phu 
 nhân đã phải lên tiếng để ra lệnh cho xe chạy.
 - Qua đó, em thấy được những năng lực của Holmes: Là người có óc phán 
 đoán, suy luận rất lo-gíc; Là người rất thông minh.
 4 Câu nói Nhưng trong một đàn cừu, biết đâu lại chẳng có một con chiên 
 ghẻ được hiểu là:
 - Đây là câu nói của Holmes với người cộng sự khi nhắc đến Robert - nghi 
 can trong vụ việc ông đang giải quyết.
 1,0 điểm
 + Robert dù thuộc dòng dõi quý tộc cao quý, nhưng vẫn có thể chính là kẻ 
 dám làm ra những chuyện xấu xa.
 + Qua đó thể hiện sự phán đoán tinh nhạy, sự suy luận rất lo-gíc và mắt 
 nhìn người đầy kinh nghiệm của Holmes.
 5 Trong cuộc sống, đôi khi có những sự thật bị che giấu, để tìm ra sự thật, 
 chúng ta cần có những phẩm chất:
 - Có lòng trung thực, tôn trọng sự thật và khao khát tìm kiếm sự thật;
 - Có lòng dũng cảm, dám đối mặt với thử thách khó khăn để tìm ra sự thật; 
 đối diện với sự thật. 1,0 điểm
 - Không vì vật chất, tình cảm hay sự đe doạ mà che giấu sự thật, bao biện 
 sự dối trá.
 - Biết nhờ đến sự giúp đỡ của mọi người xung quanh, thậm chí là cảnh sát.
 - Cần có óc phán đoán, suy luận lo-gíc, có căn cứ...
VIẾT 1 Viết đoạn văn nêu cảm nghĩ về bài thơ Mẹ ơi! của Nguyễn Ngọc Hưng. 2,0 điểm
 Viết đoạn văn nêu cảm nghĩ về bài thơ Mẹ ơi! của Nguyễn Ngọc Hưng. 2,0 điểm
 Yêu cầu về kiến thức: 1,5 điểm
 DeThiVan.com Bộ 15 Đề thi Ngữ văn Lớp 9 giữa học kì 2 có ma trận và đáp án (Kết nối tri thức)
 Học sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần giới thiệu được vấn 
 đề cần bàn luận, nêu rõ lí do và quan điểm của bản thân, hệ thống luận điểm 
 chặt chẽ, lập luận thuyết phục, sử dụng dẫn chứng thuyết phục.
 Sau đây là một hướng gợi ý:
 - Hình ảnh người mẹ: Mẹ được khắc họa qua những nét giản dị, tần tảo, luôn 
 hy sinh vì con cái, thể hiện tình yêu thương vô bờ bến.
 - Tâm trạng người con: Qua những lời thơ, người con bày tỏ sự yêu thương, 
 biết ơn và hối tiếc khi nhận ra công lao thầm lặng của mẹ. Cảm xúc của 
 người con trong bài thơ rất chân thật và sâu sắc.
 - Nghệ thuật: Nguyễn Ngọc Hưng sử dụng ngôn ngữ giản dị, gần gũi nhưng 
 đầy cảm xúc, giúp người đọc dễ dàng đồng cảm. Những hình ảnh thơ quen 
 thuộc, gợi nhớ về cuộc sống đời thường của mẹ con. Nhịp thơ nhẹ nhàng, 
 chậm rãi như một lời tâm sự, tri ân của người con với mẹ.
 0,25 
 Có sự sáng tạo trong cách viết.
 điểm
 Hạnh phúc không đến từ việc nhận lại mà là sự cho đi. Viết bài văn nghị 
 4,0 điểm
 luận về sự cho đi trong cuộc sống hôm nay.
 a. Đảm bảo cấu trúc bài văn
 0,25 
 - Học sinh biết tạo lập văn bản đảm bảo đủ cấu trúc 3 phần: Mở bài, Thân 
 điểm
 bài, Kết bài.
 b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận
 0,25 
 Hạnh phúc không đến từ việc nhận lại mà là sự cho đi. Viết bài văn nghị 
 điểm
 luận về sự cho đi trong cuộc sống hôm nay.
2 c. Triển khai vấn đề
 - Chia vấn đề nghị luận thành các luận điểm, luận cứ phù hợp, có sức 
 thuyết phục; sử dụng tốt các thao tác lập luận; biết kết hợp giữa nêu lí lẽ và 
 đưa dẫn chứng.
 - HS có thể triển khai theo những cách khác nhau, nhưng cần đảm bảo các 
 ý cơ bản sau:
 1. Mở bài:
 - Giới thiệu vấn đề nghị luận: Hạnh phúc không đến từ việc nhận lại mà là 
 từ sự cho đi. 3 điểm
 - Nêu nhận định chung về giá trị của sự cho đi trong cuộc sống.
 2. Thân bài:
 a) Giải thích khái niệm cho đi:
 - Cho đi là hành động chia sẻ vật chất, tinh thần, kiến thức hoặc tình cảm 
 với người khác mà không mong nhận lại điều gì.
 - Đó có thể là sự giúp đỡ về tài chính, thời gian, sự quan tâm hay lòng trắc 
 ẩn.
 b) Ý nghĩa của sự cho đi:
 DeThiVan.com Bộ 15 Đề thi Ngữ văn Lớp 9 giữa học kì 2 có ma trận và đáp án (Kết nối tri thức)
 - Với người nhận: Nhận được sự giúp đỡ, chia sẻ, tạo điều kiện vượt qua 
 khó khăn hoặc cải thiện cuộc sống.
 - Với người cho: Cho đi mang lại niềm vui, hạnh phúc và cảm giác ý nghĩa 
 trong cuộc sống. Hành động này giúp họ rèn luyện lòng trắc ẩn, sự đồng 
 cảm và nhân ái.
 - Với xã hội: Khi mọi người biết chia sẻ và cho đi, xã hội sẽ trở nên tốt 
 đẹp, nhân văn hơn. Những giá trị như tình yêu thương, sự gắn kết sẽ được 
 lan tỏa, xây dựng một cộng đồng phát triển bền vững và văn minh.
 c) Lợi ích từ việc cho đi:
 - Cho đi giúp tạo ra những mối quan hệ tốt đẹp, gắn kết tình cảm giữa con 
 người với nhau.
 - Cho đi làm giảm bớt những khoảng cách xã hội, xoa dịu nỗi đau, đem lại 
 niềm tin cho những người khó khăn.
 - Khi cho đi, bản thân cũng cảm nhận được sự bình yên trong tâm hồn, làm 
 phong phú đời sống tinh thần.
 d) Phê phán lối sống ích kỷ, chỉ biết nhận lại:
 - Những người chỉ biết sống cho bản thân, chỉ nhận mà không biết cho đi 
 thường rơi vào trạng thái cô đơn, thiếu kết nối với mọi người xung quanh.
 - Lối sống ích kỷ làm suy giảm các giá trị đạo đức, gây ra sự chia rẽ, mâu 
 thuẫn trong xã hội.
 e) Minh họa qua các ví dụ thực tế:
 - Các cá nhân, tổ chức từ thiện đóng góp tài sản, thời gian để giúp đỡ 
 những người khó khăn.
 - Những người trẻ tham gia các hoạt động tình nguyện, chia sẻ kiến thức, 
 kinh nghiệm.
 - Tình huống người giàu cho đi không chỉ là tiền bạc mà còn là cơ hội, 
 việc làm, giúp người khác vươn lên.
 3. Kết bài:
 - Khẳng định lại giá trị của sự cho đi: Không chỉ là sự giúp đỡ mà còn là 
 cách để tìm thấy hạnh phúc đích thực.
 - Kêu gọi mỗi người hãy biết cho đi nhiều hơn để cuộc sống trở nên tốt 
 đẹp hơn.
 d. Chính tả, ngữ pháp 0,25 
 Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt điểm
 e. Sáng tạo
 - Bài viết có luận điểm rõ ràng, lập luận thuyết phục, diễn đạt trong sáng, 
 0,25 
 bài viết thể hiện được sự sáng tạo, độc đáo riêng.
 điểm
 - Chữ viết sạch đẹp, rõ ràng, văn phong lưu loát; không mắc lỗi chính tả, 
 lỗi dùng từ, đặt câu.
 DeThiVan.com Bộ 15 Đề thi Ngữ văn Lớp 9 giữa học kì 2 có ma trận và đáp án (Kết nối tri thức)
 ĐỀ SỐ 2
 MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KỲ 2 – LỚP 9
 MÔN: NGỮ VĂN
 Mức độ nhận thức Tổng
 Kĩ Nội dung/ Vận dụng % 
TT Nhận biết Thông hiểu Vận dụng
 năng đơn vị kiến thức cao điểm
 TNKQ TL TNKQ TL TNKQ TL TNKQ TL
 1 Đọc 
 Thơ tám chữ 0 0 0 5 0 1 0 60
 hiểu
 2 Viết Viết đoạn văn ghi lại 
 cảm nghĩ của em sau 
 khi đọc đoạn trích 
 0 1* 0 1* 0 1* 0 1* 40
 trong một bài thơ
 Viết bài luận bàn về 
 một vấn dề
Tổng 0 1 0 6 0 2 0 1
Tỉ lệ % 1% 6% 20% 10% 100
Tỉ lệ chung 70% 30%
 DeThiVan.com Bộ 15 Đề thi Ngữ văn Lớp 9 giữa học kì 2 có ma trận và đáp án (Kết nối tri thức)
 ĐỀ THI GIỮA HỌC KÌ II
 Trường: .....................................................
 MÔN: NGỮ VĂN LỚP 9
 Họ và tên: .................................................
 SÁCH KẾT NỐI TRI THỨC
 Lớp: .........................................................
 Thời gian làm bài: ... phút (Không kể thời gian giao đề)
I. ĐỌC (4.0 điểm)
Đọc văn bản: 
 MẸ 
 (1) Con bị thương, nằm lại một mùa mưa
 Nhớ dáng mẹ ân cần mà lặng lẽ
 Nhà yên ắng, tiếng chân đi rất nhẹ,
 Gió từng hồi trên mái lá ùa qua.
 (2) Nhớ vườn cây che bóng kín sau nhà
 Trái chín rụng suốt mùa thu lộp độp
 Những dãy bưởi sai, những hàng khế ngọt,
 Nhãn đầu mùa, chim đến bói lao xao...
 (3) Con xót lòng, mẹ hái trái bưởi đào
 Con nhạt miệng, có canh tôm nấu khế
 Khoai nướng, ngô bung, ngọt lòng đến thế
 Mỗi ban mai toả khói ấm trong nhà.
 (4) Ba con đầu đi chiến đấu nơi xa
 Tình máu mủ mẹ dồn con hết cả,
 Con nói mớ những núi rừng xa lạ
 Tỉnh ra rồi, có mẹ, hoá thành quê! 
 (Trích Mẹ, Bằng Việt, Tác phẩm chọn lọc, NXB Hội Nhà Văn, tr.124) 
Chú thích:
 Bằng Việt tên khai sinh là Nguyễn Việt Bằng, ông sinh năm 1941, quê ở huyện Thạch Thất, Hà Tây 
(nay thuộc Hà Nội). Bằng Việt làm thơ từ những năm 60 và thuộc thế hệ các nhà thơ trưởng thành từ thời 
chống Mĩ. Thơ Bằng Việt đến với người đọc một cách tự nhiên, dễ chịu, tình cảm sâu lắng và da diết.
 Bài thơ Mẹ được Bằng Việt sáng tác vào năm 1972, vào thời điểm ông tham gia công tác ở chiến 
trường Bình Trị Thiên, với tư cách là một phóng viên chiến trường. Sau đó, nhà thơ bị thương, ông được 
những người mẹ hậu phương chăm sóc tận tình, yêu thương hết mực. Cảm động trước tình cảm của những 
người mẹ miền Nam ấy, ông đã sáng tác bài thơ “Mẹ” như một lời tri ân sâu sắc đến người “Mẹ” đặc biệt 
này.
 Đoạn trích là bốn khổ thơ đầu của bài thơ “Mẹ”.
Thực hiện các yêu cầu sau:
Câu 1 (0.5 điểm). Đoạn thơ được viết theo thể thơ nào?
 DeThiVan.com